Destinasyon Pazarlama Aracı Olarak Artırılmış Gerçeklik Kullanımı


Destinasyonlar, tüketicilere bütünleşik deneyimler sunan turizm ürünlerinin karması olarak tanımlanmaktadır. Destinasyonlar ülke, ada veya şehir gibi iyi tanımlanmış bir coğrafi bölge olarak kabul edilmektedir. Bununla beraber destinasyon, artan bir şekilde; tüketicilerin seyahat güzergahlarına, kültürel geçmişlerine, ziyaret amaçlarına, eğitim seviyelerine ve geçmiş tecrübelerine göre objektif olarak yorumlanabilen, algısal bir kavram olarak görülmektedir.[1]

Destinasyon olarak kent, tatil yeri ve kasabaların yanında bir bölge, bir ülke ya da bir kıta da olabilmektedir. Ülkelerin, bölgelerin ve kıtaların birer destinasyon olarak pazarlanması son yıllarda gelişen bir faaliyet olarak ortaya çıkmaktadır. Sürdürülebilir gelişimini sağlayamayan, çekiciliklerini çeşitlendirerek sunamayan, kaynaklarını en iyi şekilde değerlendiremeyen, yeni ve yaratıcı pazarlama faaliyetleri gerçekleştiremeyen destinasyonlar, gelecekte uluslararası pazardaki paylarını kaybetmeye mahkûm olmaktadırlar.[2]

Artırılmış gerçeklik ortamı, kullanıcılarının etrafındaki çevreyi oluşturan gerçek dünyayı dijital bilgilerle zenginleştirerek daha anlaşılır kılan ve teknolojik cihazlarla bu dijital bilgilerin etkileşim içinde olmasını sağlayan bir ortamdır.[3] Artırılmış gerçekliğin destinasyon pazarlama ve turizm sektöründe kullanımında ise küresel konumlama sistemine bağlı uygulamaların dijital çevreyi sanal verilerle zenginleştirilmesinden faydalanılmaktadır. Turizm alanındaki kullanımlarda bir sosyal ağ veya bir program üzerinden daha önceden hazırlanan ve coğrafi olarak konumlandırılan multimedya içerik ve tanımlayıcı içerik üzerinden turizm alanında fayda sağlayacak şekilde artırılmış gerçekliği kullanmak mümkün olmaktadır.

Artırılmış gerçekliğin Destinasyon ve turizm alanında kullanımında bilinen bazı programlar bulunmaktadır, bu uygulamalar aşağıdaki gibidir:

·         Wikitude World Browser: Wikitude 2008 yılında geliştirilen görüntü ve konum tabanlı çalışan bir artırılmış gerçeklik tarayıcısıdır. Wikitude, mobil telefon ya da tablette bulunan kamerayı ve küresel konumlama sistemini kullanarak program kullanıcısının etrafındaki önemli binalar, restoranlar hatta insanları bulmasına olanak sağlayan bir tarayıcıdır. Örnek olarak “Türk restoranı” , “tarih müzesi” gibi bir arama metnini yazdıktan sonra telefon kamerasını etrafta döndüren bir kullanıcı yakınlarda bulabildiği ilgili bütün restoranları veya müzeleri programa sıralatabilme imkânına sahiptir.

·         Yelp Monocle:  Yelp uygulaması akıllı telefon veya tabletin GPS desteğini kullanarak lokasyonlar üzerinde artırılmış gerçeklik noktaları sunmaktadır. Kullanıcı da bu alanlara tıklayarak yakınlardaki bar, restoran gibi işletmeleri, yorum ve skorlarıyla birlikte gerçek zamanlı olarak görüntüleyebilme imkânına sahip olmaktadırlar. Yelp Monocle örneği şekil 1’deki gibidir.

şekil 1: Yelp Monocle Uygulaması

Kaynak: http://jrbeutler.blob.core.windows.net/cabinconnection/wp-content/uploads/2013/03/drew4.jpg

·         Tagwhat: Diğer uygulamalar gibi  ios veya android işletim sistemine sahip telefonlarda kullanılabilen bir uygulamadır. Üyelik istemeyen uygulama, GPS’den kullanıcının konumuna bakıyor ve kullanıcının bulunduğu yere en yakın mekânları yakından uzağa doğru önce Wikipedia veritabanı kullanarak sonra o mekânla ilgili sosyal medya paylaşımlarını kullanarak sıralamaya başlamaktadır. Örneğin, en yakın yerlerden birinin Bursa Atatürk Stadyumu olduğunu varsayıldığında, öncelikli olarak bu yerle ilgili Wikipedia bilgisine ardından Facebook, Twitter, Foursquare’de bu mekânla ilgili neler söylendiğine bu uygulama tek bir yerden bakılabilmektedir. Aşağıdaki şekil 2’de Tagwhat uygulaması içerisinden bir ekran görüntüsü bulunmaktadır.

 

şekil 2: Tagwhat Uygulaması

Kaynak: http://www.augmentedplanet.com/2010/05/tagwhat-augmented-reality-social-networking/. 

Tagwhat uygulamasında kullanıcının isteğine göre belirlenen kanallar da bulunmaktadır. Örneğin sports, heritage, food and drink, art, nature, movies, science&tech, architecture, book gibi kanalları bulunan programda kullanıcı dilerse kendi kanalını da ekleyebilmektedir ve kullanıcı örneğin food and drink (yeme ve içme) kanalını kapattığında çevresinde bulunan yeme ve içme ile ilgili yerleri programda görmemeye başlamaktadır. Kullanıcılar keşif kıstasları ve isteklerine göre programın kanallarını kapatabilmektedirler. Tagwhat uygulamasına ait ekran görüntüsü şekil 2’de gösterilmektedir

·         Crumbs: Bu alanda bir diğer program ise Avrupa Celtic Araştırma ve Geliştirme Programı tarafından desteklenen, sosyal ağ temelli arttırılmış gerçeklik projesi olan crumbs isimli projedir. Bu projede Türkiye de SAMPAŞ Firması Tübitak Desteği ile temsil edilmektedir. Projenin e-Ticaret, e-Turizm ve e-Devlet uygulamalarına temel teşkil etmesi beklenmektedir.

“CRUMBS, kullanıcının konum verisine ve sosyal ağ üzerindeki öğelere dayalı olan bir jeo-konumlandırılmış sosyal ağdır. Bu, sistemin yalnızca kullanıcıların gerçek konumlarına ihtiyaç duyacağını değil, aynı zamanda bu bilginin 3 boyutlu nesnelerin doğru bir şekilde görüntülenebilmesi için yeterince kesin olması gerektiği anlamına gelmektedir. Bu, GPS gibi yaygın konumlandırma teknolojilerinin mevcut olmadığı bina içi ve çevrelerindeki konumları da içermektedir. Crumbs Konum İstemcisi, kullanıcının konumu hakkında kesin veri elde etmekten sorumludur. Android işletim sisteminin standart konum sağlayıcıları (gsm, gps)  ve sensörler, bilgisayar görünümü ve wifi noktaları gibi proje kapsamında araştırılan çeşitli teknolojilere dayalı diğer konum sistemlerini entegre etmektedir. Konum İstemcisi, Küresel Konum Kitaplığı yardımıyla kullanıcının konumunu bulmaktadır. Mobil cihazda kesin harita modülleri elde edilmesini sağlayan mevcut teknolojilerin bir incelemesi de proje kapsamında yapılmıştır. Sonuç olarak, yeni akıllı telefonlarda yer alan gerçek mekanik sensörlere uyacak şekilde geliştirilmiş yeni hareketsiz navigasyon tekniklerinin yanı sıra yaygın küresel konumlandırma teknolojilerinin bir karışımı da uygulanmıştır. Bu, insan konumunu izlerken konum ve oryantasyon verilerine erişim sağlamakta ve crumbs’ın kullanıcının mevcut konumuna ilişkin yeni bir crumb oluşturmak gibi konuma duyarlı servisleri çalıştırmasını sağlamaktadır.”[4]

Crumbs gibi programlarda temel hedef, kullanıcılara mevcut konumlarına ilişkin multimedya içerik ve navigasyon desteği sağlayacaktır. Aynı zamanda Artırılmış gerçeklik özelliklerine sahip bir Jeo-Uzamsal Sosyal Ağ sunacaktır.  Bu sayede bu tip program ve uygulamalar mobil kullanıcılar multimedya sosyal içeriği etrafta dolaşırken tüketebileceklerdir. Turizm alanında kullanımında bulundukları ortamı hiç bilmeyen veya ilk defa o bölgeye giden turistlere bütün çevresel içeriği çok pratik bir şekilde sunacaktır. Uygulama içerisinden ekran görüntüleri aşağıda bulunan şekil 3’deki gibidir.

şekil 3: Crumbs Projesi Ekran Görüntüsü

Kaynak:http://crumbs.tid.es/index.php?option=com_content&task=blogsection&id=2&İtemid=24&lang=english

Şekil 3’de görüntüleri bulunan Crumbs uygulaması mobil cihazında yüklü bir kullanıcı, herhangi bir ilgi noktasında (müze, saray vb.) dolaşırken mobil cihazını yönelttiği obje veya yapıyla ilgili tüm sosyal içeriğe ulaşabilecek, geriye dönük multi-medya içerik taraması yapma imkânına sahip olabilecektir. Crumbs, içeriği söz konusu obje ile ilgili internette bulunan tüm verileri ve daha önce bu objenin 360 derece çevresinde yaratılmış tüm sosyal içeriği kullanıcıların bilgisine sunmaktadır.[5]

·         Diğer Uygulamalar:  İOS veya Android işletim sistemine sahip telefonlara özel olarak yazılabilen uygulamalar bir ülke, şehir veya tanımlanmış belirli bir bölgeye özel olarak yazılabilmektedirler. Ülkeye ait Kültür ve Turizm Bakanlığı veya bölgeye ait devlet yönetimi tarafından desteklenen uygulamalarla turistlere yardımcı olunması ve bölgenin çekiciliğinin artırılması hedeflenmektedir.

 

 


[1] Dimitrios Buhalıs,  “Marketing The Competitive Destination of The Future”, Tourism Management, Vol 21, 2000, s. 97.

[2] Nevin Karabıyık – Burcu Sümer İnci, “Destinasyon Pazarlamasında Pazarlama Stratejisi ve Konumlandırma Çalışmalarına Kavramsal Yaklaşım”, İstanbul Journal of Social Sciences, yaz, 2012, s.2.

[3] Raksha Bathani, “Sixth Sense Technology or Wuw”, International Journal of Computer Applications, 2012, s.40.

 

 

 

Fatih Bilici 

Hayaleturk.com'da yayınladığımız yazılardan haberdar olmak için mail adresin ile tek tıkla abone olabilirsin.
e-posta adresiniz

Fatih Bilici {Fatih Bilici}